KRITERIAL VA SHAKLLANTIRUVCHI (FORMATIV) BAHOLASHNING O‘QUVCHILAR ICHKI MOTIVATSIYASI HAMDA O‘Z-O‘ZINI NAZORAT QILISHIGA PSIXOLOGIK TA’SIRI
Abstract
Ushbu maqolada kriterial va shakllantiruvchi (formativ) baholash tizimining o‘quvchilar ichki motivatsiyasi hamda o‘z-o‘zini nazorat qilish (samoregulyatsiya) qobiliyatlariga ko‘rsatadigan psixologik ta’siri tahlil qilingan. An’anaviy baholashdan farqli olaroq, kriterial va formativ yondashuvlar o‘quvchida muvaffaqiyatsizlik qo‘rquvini hamda xavotirlik darajasini kamaytirib, "o‘sish fikrlash tarzi"ni (growth mindset) shakllantirishi yoritilgan. Maqolada mazkur baholash turlarining o‘quvchilar tomonidan o‘zlashtirish samaradorligini mustaqil tahlil qilish, metakognitiv ko‘nikmalarni rivojlantirish va tashqi rag‘batlardan ichki motivatsiyaga o‘tishdagi psixologik mexanizmlari ochib berilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. – Toshkent, 2020-yil 23-sentabr, O‘RQ-637-son.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 11-maydagi “2022–2026-yillarda xalq ta’limini rivojlantirish bo‘yicha milliy dasturni tasdiqlash to‘g‘risida”gi PF-134-son Farmoni.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 6-noyabrdagi “O‘zbekistonning yangi taraqqiyot davrida ta’lim-tarbiya va ilm-fan sohalarini rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-6108-son Farmoni.
4. G‘oziyev E.G‘. Pedagogik psixologiya. – Toshkent: "O‘qituvchi", 2011. – 224 b.
5. Sharipov Sh.S. O‘quvchilar bilish faolligini va mustaqilligini rivojlantirishda shakllantiruvchi baholashning o‘rni // Zamonaviy ta’lim. – Toshkent, 2022. – № 5. – B. 12-18.
6. Подласый И.П. Педагогика: 100 вопросов - 100 ответов: учеб. пособие для вузов. – Москва: ВЛАДОС-пресс, 2004. – 365 с.
7. Zimmerman B. J. Becoming a Self-Regulated Learner: An Overview // Theory Into Practice. – 2002. – Vol. 41, No. 2. – pp. 64-70.
