BANK MIJOZLARI KREDITGA LAYOQATLILIGINI BAXOLASHNING ASOSIY KOʻRSATKICHLARI
Keywords:
Tijorat banklari, kredit layoqatliligi, baholash ko'rsatkichlari, kredit risklari, integratsiyalashgan model, sun'iy intellekt, big data, skoring tizimi, O‘zbekiston bank tizimi.Abstract
Ushbu ilmiy maqolada tijorat banklarida mijozlarning kreditga layoqatliligini baholashning asosiy ko'rsatkichlari va usullarini takomillashtirish masalalari o’rganiladi. Maqolada kredit risklarini minimallashtirish maqsadida moliyaviy (likvidlik, rentabellik, daromad barqarorligi) va nomoliyaviy (kredit tarixi, ta'minot darajasi) ko'rsatkichlarni tizimli tahlil qilish, ularning samaradorligini baholash va zamonaviy texnologiyalarga asoslangan integratsiyalashgan modellarni takliflar ishlab chiqildi.
References
1. Lavrushin O.I. (2012) Bankovskoe delo. Uchebnik. M.: KNORUS, 2012. S.768.
2. Mamatov B.S., Xoʻjamqulov D.Yu. (2012) “Investisiyalarni tashkil etish va moliyalashtirish”. Oʻquv qoʻllanma. –T.Moliya, 2012. -382 b.
3. Mertens A.V. (2012) Investisii: kurs leksiy po sovremennoy finansovoy teorii.– K.: Kievskoe investisionnoe agenstvo, 2012. 71 s.
4. Abdullaeva Sh. Kreditlashda skoringni qoʻllash amaliyoti // “Xalqaro moliya va hisob”. №1, 2017 y.
5. Abdullaev A., Ochilov O. Xoʻjalik yurituvchi sub'ektlarni kreditga layoqatliligi tahlilini takomillashtirish // Logistika va iqtisodiyot. №3, 2020 y.
6. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “2020–2025 yillarga moʻljallangan Oʻzbekiston Respublikasining bank tizimini isloh qilish strategiyasi toʻgʻrisida”gi PF-5992-sonli Farmoni
7. (Qaror 2020) Oʻzbekiston Respublikasining 2020 — 2022 yillarga moʻljallangan investisiya dasturini amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida PQ-4563-son qarori
8. (Nizom 2015) Tijorat banklari kapitalining monandligiga qoʻyiladigan talablar toʻgʻrisidagi 2693-sonli nizom
9. (Nizom 2023) Tijorat banklarida foizlarni hisoblash tartibi toʻgʻrisidagi nizom”. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida 2023 yil 29 sentyarda 3460- son bilan roʻyxatdan oʻtkazilgan.
10. (Nizom 2020) “Aholiga ipoteka kreditlari ajratilishining hadli shartlari toʻgʻrisidagi nizom”. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida 2020 yil 30 iyunda 3269- son bilan roʻyxatdan oʻtkazilgan.
11. (Nizom 2019) “Qarz oluvchi jismoniy shaxslarning kreditlar (mikroqarzlar) boʻyicha qarz yukini hisoblash tartibi, qarz yukining ruxsat etilgan miqdori, shuningdek qarz yuki oʻsishini cheklash toʻgʻrisidagi nizom”. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida 2019 yil 19 dekabrda 3205- son bilan roʻyxatdan oʻtkazilgan.
12. Qulliev I. Oʻzbekiston Respublikasi tijorat banklarida jismoniy shaxslarni kreditlash amaliyotini takomillashtirish //“Xalqaro moliya va hisob”. № 5, 2017 y.
13. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining 2022 yildagi faoliyati boʻyicha hisoboti.www.cbu.uz
14. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining statistik byulleteni.www.cbu.uz
15. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat statistika qoʻmitasi ma'lumotlari
16. www.bankinfo.uz
17. www.lex.uz
