RAQAMLI TARIX VA ZAMONAVIY TA’LIM TEXNOLOGIYALARINING TARIX FANIDAGI AHAMIYATI
Keywords:
raqamli tarix, tarix ta’limi, multimedia, virtual muzey, elektron arxiv, axborot texnologiyalari, interaktiv ta’lim.Abstract
Mazkur maqolada raqamli tarix va zamonaviy ta’lim texnologiyalarining tarix fanidagi o‘rni hamda ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida tarix ta’limida axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishning afzalliklari, interaktiv vositalarning ta’lim samaradorligiga ta’siri va raqamli kompetensiyalarni rivojlantirish masalalari o‘rganildi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, raqamli texnologiyalar tarix fanini o‘qitish sifatini oshirish, tarixiy tafakkurni rivojlantirish va tarixiy manbalardan foydalanish imkoniyatlarini kengaytirishda muhim omil hisoblanadi. XXI asr oliy ta’lim tizimida talabalarning tarixiy dunyoqarashini shakllantirishda raqamli tarix (Digital History) va tarixiy informatika konsepsiyalarining o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqotda so‘nggi yillarda "axborot" atamasining "raqamli" (diskret) tushunchalar bilan almashinishi jarayoni, raqamli tarixning nazariy darajalari (metanazariya, o‘rta daraja va mikronazariyalar) hamda tarixiy tadqiqotlardagi to‘rtta asosiy axborot muammosi o‘rganilgan. Shuningdek, talabalarning raqamli resurslar bilan ishlashdagi mavjud qiyinchiliklari va Bergen universiteti tajribasi misolida zamonaviy AKT didaktikasini joriy etish masalalari yoritilgan.
References
1. Raqamli ta’lim transformatsiyasi: O‘zbekiston Respublikasida oliy ta’lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasi. — Toshkent, 2019.
2. Kastels, M. Informatsionnaya epoxa: ekonomika, obshestvo i kultura / Per. s angl. pod red. O. I. Shkaratana. — M.: GU VShE, 2000. — 608 s.
3. Tojiev, M., & Salaxuddinov, R. Pedagogik texnologiyalar va tarix ta'limi didaktikasi. — Toshkent: Fan va texnologiyalar, 2018. — B. 112-115.
4. Kovalchenko, I. D. Metodi istoricheskogo issledovaniya. — M.: Nauka, 1987. — S. 234-256. (Metanazariya va tarixiy informatika asoslari).
5. Shennon, K. Raboti po teorii informatsii i kibernetike. — M.: Inostrannaya literatura, 1963. — S. 45-82
6. Lotman, Yu. M. Semiosfera. — Sankt-Peterburg: Iskusstvo-SPB, 2000. — S. 120-145. (Tarixiy manbalar semiotikasi).
7. Bergen University Press. Digital Culture and Humanities IT: Methodology and Practical Didactics. — Bergen: UiB Academic Report, 2021. — pp. 78-94.
8. Cohen, D. J., & Rosenzweig, R. Digital History: A Guide to Gathering, Preserving, and Presenting the Past. — Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 2006. — 320 p.
9. Ranke, L. von. Geschichten der romanischen und germanischen Völker von 1494 bis 1514. — Leipzig: Duncker & Humblot, 1824. (Klassik tarixnavislik metodologiyasi).
