SANOAT OQAVA SUVLARINI KIMYOVIY USULDA TOZALASH VA EKOLOGIK BARQARORLIK: TOʻQIMACHILIK SANOATI MISOLIDA.
Keywords:
to’qimachilik sanoati, oqova suvlar, og’ir metallar, mikroplastik,Abstract
Ushbu maqolada global to’qimachilik sanoatining atrof-muhitga, xususan, suv resurslari, tuproq unumdorligi va bioxilma-xillikka yetkazayotgan jiddiy zararlari tadqiq etilgan. "Tezkor moda" (Fast Fashion) tendensiyasi tufayli ortib borayotgan kimyoviy oqova suvlar va mikroplastiklar muammosi tahlil qilinib, ularning inson salomatligiga salbiy oqibatlari yoritilgan. Maqola yakunida muammoning zamonaviy ekologik yechimlari — yopiq siklli suv tizimlari, innovatsion bio-materiallar va aylanma iqtisodiyot (circular economy) tamoyillarini joriy etish masalalari muhokama qilingan. Sanoat oqava suvlarining oqizilishi suv ekotizimlari va aholi salomatligiga jiddiy xavf tugʻdirmoqda. Bundan tashqari, ekologik barqarorlik jihati suvni qayta ishlatish salohiyati va hosil boʻladigan kimyoviy loyqani minimallashtirish prizmasi orqali baholandi. Natijalar shuni koʻrsatadiki, tozalangan oqava suv qishloq xoʻjaligida sugʻorish va sanoatda qayta aylanish standartlariga toʻliq javob beradi va bu aylanma iqtisodiyot (circular economy) prinsiplariga hissa qoʻshadi.
References
1. United Nations Environment Programme (UNEP). (2020). The State of Fashion: Environmental Impact of the Textile Industry. Nairobi: UNEP Report.
2. Kant, R. (2012). Textile dyeing industry an environmental hazard. Natural Science, 4(1), 22-26.
3. Bick, R., Halsey, E., & Ekenga, C. C. (2018). The global environmental injustice of fast fashion. Environmental Health,17(1), 92.
4. Xasanov, B. A., & Rasulov, S. M. (2021). Sanoat oqova suvlarini tozalash texnologiyalari va ekologik xavfsizlik. Toshkent: "O’qituvchi" nashriyoti.
5. Ellen MacArthur Foundation. (2017). A new textiles economy: Redesigning fashion’s future. Cowes: Ellen MacArthur Foundation.
6. To'rayev, R. O'. (2022). To’qimachilik korxonalari oqova suvlarini kimyoviy va biologik usullarda tozalash muammolari. O’zbekiston Kimyo Jurnali, 3(2), 45-51.
7. Ismoilov, A. A., & Karimov, X. R. (2020). To'qimachilik sanoati texnologiyasi va ekologik barqarorlik (O'quv qo'llanma). Toshkent: Transport va yo'l muhandislari instituti nashriyoti.
8 . Yusupov, F. M. (2023). "Tezkor moda" tendensiyasining O’zbekiston ekotizimiga va suv resurslariga ta’siri. Ekologiya xabarnomasi, 5(11), 12-18.